Przegląd Urologiczny 2009/3 (55) wersja do druku | skomentuj ten artykuł | szybkie odnośniki
 
strona główna > archiwum > Przegląd Urologiczny 2009/3 (55) > Profesor Jan Lubiński

Profesor Jan Lubiński

Profesor dr hab. Jan Lubiński ukończył studia w Pomorskiej Akademii Medycznej (PAM) w Szczecinie w 1977 roku. W tej uczelni pracuje do dziś. W niej uzyskał tytuł specjalisty w kilku dziedzinach: patomorfologii, genetyce klinicznej i laboratoryjnej genetyce medycznej. Stopień doktora medycyny otrzymał w 1980 roku, a stopień doktora habilitowanego w roku 1989. Tytuł naukowy profesora nadano Mu w 1996 roku. Od 2005 roku jest profesorem w Instytucie Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN w Warszawie.

Po ukończeniu studiów przez 8 lat był asystentem w Zakładzie Patomorfologii PAM. Następnie przez 2 lata był stypendystą rządu Francji w paryskim Instytucie Pasteure′a. Po powrocie ze stypendium zatrudniony był na stanowisku adiunkta w Zakładzie Patologii Nowotworów PAM.

Przez kolejne 3 lata prowadził badania w TheFelsInstituteforCancer Research and Molecular Biology, Temple University, JefferssonCancer Institute w Filadelfii,apóźniejwielokrotniepracowałwtejznakomitej instytucji naukowej. W roku 1989 został kierownikiem

Profesor dr hab. Jan Lubiński

Zakładu Genetyki i Patomorfologii PAM. W roku 1992 założył Ośrodek Nowotworów Dziedzicznych, którym kieruje do dziś. W latach 1993-1999 był prorektorem do spraw nauki i współpracy z zagranicą macierzystej uczelni. Od roku 1997 jest reprezentantem na Polskę i członkiem Komitetu Ekspertów na Europę i Afrykę w programie UICC „Familial Cancer and Prevention”. W roku 1998 przedstawił własny projekt rozwoju sieci Onkologicznych Poradni Genetycznych w Polsce. Wtedy powierzono Mu koordynowanie realizacji tego projektu. W tym samym roku został Konsultantem Krajowym w dziedzinie genetyki klinicznej. Od roku 1999 koordynuje realizację własnego projektu rozwoju sieci rejestrów nowotworów dziedzicznych. Unikalny w skali międzynarodowej rejestr zespołów dziedzicznej predyspozycji do nowotworów, sporządzony w ramach realizacji pierwszego w świecie populacyjnego programu profilaktycznego genetyczno-onkologicznego, zawieraprawie 4500 nosicielek mutacji BRCA1 (największa liczba na świecie), ponad 15 000 zarejestrowanych rodzin z innymi zespołami dziedzicznymi predyspozycji do nowotworów lub silnymi agregacjami nowotworów złośliwych (materiał biologiczny pochodzi od co najmniej 1 chorego z tych rodzin), prawie 200 000 próbek DNA pobranych od chorych na nowotwory lub krewnych tych chorych, niemal 7000 linii komórkowych od nosicielek mutacji BRCA1, dane rodowodowe 1 258 000 osób (ponad 80% z nich jest mieszkańcami Pomorza Zachodniego). W roku 2003 został kierownikiem Międzynarodowego Centrum Nowotworów Dziedzicznych, będącego jednostką PAM i mającego 52 przedstawicieli regionalnych na wszystkich kontynentach. Przed 5 laty został koordynatorem własnego projektu badań nad identyfikacjągenówzwiązanych z predyspozycją do nowotworów. W roku 2005 został reprezentantem na Polskę i członkiem zespołu w Komisji Europejskiej do spraw Medycyny Innowacyjnej.

Dorobek naukowy Profesora Jana Lubińskiego, dotyczący głównie badań nad nowotworami dziedzicznymi, jest równie bogaty jak Jego dokonania organizacyjne i wdrożeniowe. Liczba najważniejszych publikacji Profesora wynosi ponad 250. W 10-leciu liczonym do końca ubiegłego roku opublikował ponad 150 prac związanych tematycznie z tą dziedziną. Większość z nich oparta jest na badaniach przeprowadzonych przez Niego w Polsce. Opracowania Profesora J. Lubińskiego ukazały się w prestiżowych, wysoko punktowanych czasopismach z listy filadelfijskiej,np.w Nature Genetics (IF 25,556), PNAS (IF 10,231), Journal of National Cancer Institute (IF 15,678), American Journal of Human Genetics (IF 11,092). Ponadto, współpracując z ośrodkami zagranicznymi, zrealizował wiele doniosłych projektów badawczych, w tym 5 opracowanych przez Niego. Część z nich dotyczyła uroonkologii, np. Genomic deletions as markers for renal carcinoma diagnosis (US - Poland), Molecular genetic analyses in diagnosis of renal cell carcinoma (EC project). W roku 2003 założył czasopismo pt. Hereditary Cancer In Clinical Practice, wpisane w 2008 roku na listę filadelfijską- jest jednym z editors-in-chief tego periodyku, wydawanego pod auspicjami UICC i będącego oficjalnymorganemnaukowymMiędzynarodowego Centrum Nowotworów Dziedzicznych. W roku 2002 wydał unikalną monografiępt.„Nowotworydziedziczne2002”.Aktualizuje ją co rok - edycja z 2008 roku nosi tytuł „Genetyka kliniczna nowotworów”.

Profesor J. Lubiński wypromował 22 doktorów medycyny i 9 doktorów habilitowanych.

Wybitne osiągnięcia naukowe Profesora Jana Lubińskiego, stanowiące ogromny wkład do zdobyczy polskiej genetyki onkologicznej, znajdują uznanie wyrażające się przyznaniem Mu szeregu prestiżowych nagród. Wśród nich aż 13 Nagród Ministra Zdrowia, Nagrody Prezesa Rady Ministrów za prace nad BRCA1 w Polsce (2001 rok), wielu Nagród Rektora PAM, Medalu im. S. Bienieckiego w uznaniu szczególnych zasług i osiągnięć w badaniach nad genetycznym uwarunkowaniem chorób nowotworowych (2008 rok). Przed 4 laty otrzymał tytuł doctora honoris causa Uniwersytetu w Rydze.

Profesor Jan Lubiński jest blisko związany z urologami w Polsce i z Polskim Towarzystwem Urologicznym. Wielokrotnie prowadził wykłady dla urologów, początkowo na kursach ujętych w programie dydaktycznym Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego, a także na jednym z Kongresów PTU. Był bohaterem wywiadu opublikowanego na łamach „Przeglądu Urologicznego”. Szereg Jego badań dotyczy uroonkologii. Obecnie, z udziałem urologów, prowadzi - nie bez trudności - program badawczy mający na celu zidentyfikowaniezmiangenetycznychuchorychnarakastercza.

Profesor Jan Lubiński należy do elitarnego grona najwybitniejszych genetyków onkologii na świecie. Jego dokonania zjednały Mu najwyższe uznanie wybitnych autorytetów rangi międzynarodowej w tej dziedzinie. Prof. Piotr Chomczyński, autor metody izolacji RNA - pracy o największej liczbie cytowań na świecie; założyciel i dyrektor amerykańskiej firmyMolecular Research Center, Inc, powiedział o Nim: „Profesor Jan Lubiński ze Szczecina ... jest entuzjastą genetyki i to, co on robi w Polsce, trudno jest nawet powtórzyć w Stanach” (2005 rok). Z kolei prof. Henry Lynch, pionier genetyki klinicznej nowotworów z Uniwersytetu w Creighton, napisał: „Dr Lubinski′s research in hereditary cancer has been truly of landmark quality in many areas including hereditary breast cancer. I was also deeply privileged to have had an opportunity to work with Jan on HNPCC (Lynch syndrome). In that syndrome he has worked actively with the International Collaborative Group of HNPCC. (...) Jan is a highly accomplished pathologist (...) Thisisoneofcountlessareas of expertise of which Dr Lubinski has shown outstanding expertise. (...) In addition to Dr Lubinski′s genetic, molecular genetic, pathology and basic science accomplishments, Jan has a personality which makes one feel „at home” this impacts heavily in a most favorable way upon his colleagues, and thereby, enhances their own motivation toward the scientificdisciplineintheirresearchprojects.His honesty is beyond reproach” (2006 rok).

Jestem wdzięczny Profesorowi Lubińskiemu za to, że wyraził zgodę na propozycję nadania Mu godności Członka Honorowego Polskiego Towarzystwa Urologicznego. Przyjęcie przez nas Profesora Lubińskiego do grona Członków Honorowych PTU będzie nie tylko wyrazem uznania dla Jego nadzwyczajnych, docenianych na świecie osiągnięć naukowych, ale także dowodem świadczącym o uznaniu przez polskie środowisko urologiczne doniosłości badań nad uwarunkowaniami genetycznymi w uroonkologii i świadectwem, że rozumiemy, iż uroonkologia to nie tylko wczesne rozpoznanie nowotworu i jego leczenie chirurgicznie. Entuzjazm badawczy Profesora Jana Lubińskiego i ogromny dorobek naukowy tego wybitnego, pełnego oryginalnej inwencji i nadzwyczaj pracowitego - przynoszącego sławę polskiej genetyce onkologicznej - naukowca zasługują na nasze najwyższe uznanie.

Andrzej Borówka